Wykład otwarty - Podcasty
Podcast

Wykład otwarty

Radio RMF24
news
0 Plays

Naukowcy z różnych dziedzin odpowiadają na nurtujące nas pytania i wyjaśniają świat. Co tydzień w Radiu RMF24 nowe pytanie i odpowiedź! Zaprasza Krzysztof Urbaniak.

Najnowsze odcinki

Dlaczego przepraszanie jest takie trudne?

15 lis 2026
23:02

Gdy kogoś skrzywdzimy, czujemy winę oraz wstyd. Wina popycha nas ku przeprosinom, zadośćuczynieniu. Wstyd za to, każe się ukryć, uciec albo się bronić. Badania pokazują, że ludzie, którzy odmawiają przeprosin, czują się silniejsi i pewniejsi własnej integralności moralnej. Odmowa działa krótkoterminowo jak tarcza dla poczucia własnej wartości. Co dzieje się w głowie kogoś, kto nie potrafi przeprosić? Dlaczego tak różnie znosimy własne poczucie winy? Czy z perspektywy psychologii przeprosiny to o…

Czy każda dawka sportu jest zdrowa?

01 lis 2026
23:40

WHO mówi o ruchu jak o leku. Każda ilość się liczy, więcej znaczy lepiej, a dorosłym zaleca co najmniej 150-300 minut umiarkowanej aktywności tygodniowo, do tego ćwiczenia wzmacniające mięśnie 2 razy w tygodniu. Przestrzega też, żeby zaczynać od małych ilości i zwiększać je stopniowo. Jednak czy każda dawka sportu jest dla nas zdrowa? Czy faktycznie da się porównać sport z lekiem? Skąd wiadomo, jaka dawka sportu jest właściwa dla konkretnej osoby? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RM…

Czy da się odespać cały tydzień jednego dnia?

25 paź 2026
25:08

Z badania CBOS wynika, że w dni robocze śpimy średnio 7 godzin i 4 minuty, a w dni wolne 7 godzin i 39 minut. Czy można odespać cały tydzień jednego dnia? Co robi mózg, kiedy śpimy? Co można "naprawić" w ciągu jednej nocy? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był dr Wojciech Kuczyński, somnolog z Centrum Medycyny Snu Senare.

Dlaczego każdy ma inny próg bólu?

18 paź 2026
25:11

Próg bólu to minimalne natężenie bodźca, przy którym zaczynamy odczuwać ból. Tolerancja bólu za to, to maksymalne natężenie, jakie ktoś jest w stanie znieść. Według badań próg bólu jest względnie stabilny u zdrowych dorosłych, ale tolerancja potrafi mocno się różnić. Jak najprościej wytłumaczyć różnicę między progiem bólu a tolerancją? Jaki wpływ mają geny, a jaki środowisko czy doświadczenie? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była dr n. med. Magdalena Kocot-Kępska, Prezes Pols…

Dlaczego mózg wciąż chce więcej?

11 paź 2026
24:01

Dopamina to hormon szczęścia, jednak badania rozróżniają samą chęć na coś, od faktycznego lubienia, czyli doświadczania przyjemności. Neurony dopaminowe reagują również najmocniej na niespodziewane nagrody oraz nowości. Czy to znaczy, że mózg jest "wyceniony" na niespodziankę? Jak najprościej wyjaśnić różnicę między "chcieć" a "lubić"? Dlaczego można intensywnie czegoś chcieć, np. scrollować, nie czerpiąc z tego prawdziwej przyjemności? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była dr…

Praca czy odpoczynek? Do czego jesteśmy lepiej przystosowani?

04 paź 2026
24:15

Praca czy odpoczynek? Do czego jesteśmy lepiej przystosowani? Od czego to zależy? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była ekonomistka prof. Anna Skórska z Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach.

Dlaczego kobiety widzą więcej barw?

27 wrz 2026
20:37

Skąd bierze się daltonizm? Dlaczego najczęściej to mężczyźni są daltonistami? Czy kobiety faktycznie lepiej rozróżniają kolory? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był dr Tomasz Tomczyk, okulista z kliniki Oko-Test.

Dlaczego pozwalamy innym myśleć za nas?

20 wrz 2026
25:05

Psychologia społeczna mówi, że w sytuacjach niepewności nasz mózg chętnie korzysta z cudzych zachowań jako "skrótów". To zasada dowodu społecznego. Badania pokazują, że ludzie są skłonniejsi uznać zachowanie za właściwe, gdy widzą, że robi tak wiele innych osób. Aktualnie może to prowadzić do sytuacji, w których influencer, polityk albo "ekspert z TikToka" myśli za nas. Dlaczego tak się dzieje? Dlaczego pozwalamy innym myśleć za nas? I dlaczego tak trudno jest nam potem to zdanie zmienić? Goście…

Dlaczego każdy pachnie inaczej?

13 wrz 2026
21:44

Każdy z nas ma swój unikalny "podpis zapachowy". Badania pokazują, że zapach ciała jest na tyle indywidualny, że naukowcy rozważają go nawet jako biometryczną metodę identyfikacji. Od czego zależy nasz zapach? Czy są sytuacje, w których nasz zapach ciała staje się bardziej podobny do innych? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była prof. Agnieszka Sorokowska z Uniwersytetu Wrocławskiego, laureatka nagrody Ig Nobla za badania nad zapachem niemowląt.

W jaki sposób się uczymy?

06 wrz 2026
20:38

Większość z nas lubi czuć, że wie naprawdę dużo. Jednak czy to zawsze łączy się z chęcią do nauki w szkole? Jak nauczyć się jak najwięcej i jak najszybciej, wykorzystując to jak działa nasz mózg? Co w Polsce powinno się zmienić, żeby dzieci naprawdę polubiły chodzić do szkoły? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była prof. Ewa Domagała-Zyśk z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Katedry Pedagogiki Specjalnej Instytutu Pedagogiki.

Dlaczego ludzie wierzą w teorie spiskowe?

28 cze 2026
33:24

Teorie spiskowe towarzyszą nam od wieków, ale w dobie internetu rozprzestrzeniają się szybciej niż kiedykolwiek wcześniej. Czym właściwie jest teoria spiskowa? Dlaczego tak łatwo trafia na podatny grunt? Czy wierzą w nie tylko nieliczni, czy może każdy z nas jest na nie podatny? Jak odróżnić ją od uzasadnionych podejrzeń? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był dr Michał Kosakowski z Wydziału Psychologii i Kognitywistyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Czy kiedyś przestaniemy pracować?

21 cze 2026
39:56

Na słowo "praca" większość myśli o obowiązkach, terminach i zarabianiu pieniędzy. Coraz częściej staje się także elementem naszej tożsamości. Jednocześnie rozwój technologii sprawia, że wraca pytanie, czy nadejdzie dzień, w którym człowiek nie będzie już musiał pracować? Czy rzeczywiście zmierzamy w takim kierunku? A może praca jest czymś, czego potrzebujemy niezależnie od tego, czy wymaga tego gospodarka? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była dr Olga Czeranowska, socjolożka z…

Czy jelita to nasz drugi mózg?

14 cze 2026
45:16

Mikrobiota jelitowa może decydować nie tylko o odporności, ale też o depresji, skuteczności leczenia raka i tempie starzenia. O tym, czym jest i jak o nią zadbać rozmawiamy w dzisiejszym "Wykładzie otwartym" z dr hab. n. med. Jarosławem Bilińskim - lekarzem, hematologiem i założycielem Human Biome S.A.

Dlaczego ciągle jesteśmy zmęczeni?

07 cze 2026
33:29

Skąd bierze się nasze zmęczenie? W ostatnich latach coraz częściej słyszymy, że Polacy niezależnie od wieku czy wykonywanego zawodu, czują się permanentnie zmęczeni. Stało się to niemal znakiem naszych czasów. Czy to efekt szybkiego tempa życia, czy może coś więcej? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był Franciszek Ostaszewski z Instytutu Psychologii Uniwersytetu SWPS.

Ile wiedzą o nas zwierzęta?

31 maj 2026
39:57

Czworonogi od tysięcy lat towarzyszą człowiekowi, tworząc z nami wyjątkowe relacje. Jednak wciąż nie wiemy, jak nas postrzegają. Czy widzą nas tak samo jak innych przedstawicieli swojego gatunku, czy zupełnie inaczej? Jakie mechanizmy pozwalają im nas rozpoznawać i odróżniać od innych ludzi? Czy są przypadki, w których zwierzęta rozpoznają ludzi po długim czasie rozłąki? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był Andrzej Kinte-Kłosiński, psycholog i behawiorysta zwierząt.

Czy bycie matką w dzisiejszych czasach jest trudniejsze?

24 maj 2026
32:43

Jak bardzo zmieniły się społeczne oczekiwania wobec matek od lat 70. czy 80. XX wieku do dziś? Jaką rolę odgrywa indywidualizm i kultura samorealizacji w podejściu do macierzyństwa? Czy współczesne matki częściej czują, że muszą być idealne? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 była socjolożka prof. Magdalena Ślusarczyk.

Czy niebieskie światło spędza nam sen z powiek?

17 maj 2026
28:46

W dobie wszechobecnych smartfonów, komputerów i telewizorów wiele osób nie wyobraża sobie wieczoru bez korzystania z urządzeń elektronicznych. Wiele badań wskazuje jednak, że światło emitowane przez ekrany może mieć istotny wpływ na jakość snu. Jak dokładnie działa niebieskie światło na nasz organizm? Czy powinniśmy unikać ekranów przed snem? Jakie są skutki długotrwałej ekspozycji na niebieskie światło? Czy istnieją skuteczne sposoby, by się przed nim chronić? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na an…

Czy na Ziemi zabraknie wody?

10 maj 2026
41:58

Świat wkracza w erę "globalnego bankructwa wodnego". Rzeki, jeziora i warstwy wodonośne wyczerpują się szybciej niż natura może je uzupełnić. Czy jest aż tak źle? Na jak długo wystarczy nam wody? Jak zapobiegać jej utracie? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był prof. Artur Magnuszewski, kierujący Zakładem Hydrologii na Wydziale Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego.

Dlaczego pamiętamy wstydliwe sytuacje, a zapominamy ważne rzeczy?

26 kwi 2026
30:44

Często zapominamy co mieliśmy kupić, gdzie odłożyliśmy klucze albo o czym mieliśmy powiedzieć na ważnym spotkaniu. Jednocześnie potrafimy latami pamiętać jedną niezręczną sytuację sprzed lat. Badania pokazują, że nasz mózg nie zapamiętuje informacji w sposób obiektywny, tylko selektywny, a kluczową rolę odgrywają emocje. Dlaczego mózg trzyma się wstydu bardziej niż ważnych informacji? Jak działa pamięć emocjonalna? Czy da się ją kontrolować? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 by…

Jak inwazyjne gatunki przejmują polską przyrodę?

19 kwi 2026
27:04

Co jakiś czas zdarza nam się zobaczyć w ogrodzie roślinę, której nie sadziliśmy. Innym razem może być to coś, co nagle zaczęło rosnąć coraz szybciej i zajmować więcej miejsca. To może być początek inwazji. Czym właściwie jest gatunek inwazyjny? Kiedy "obcy" gatunek staje się problemem? Czy globalizacja przyspieszyła ten proces? Gościem Krzysztofa Urbaniaka na antenie Radia RMF24 był dr inż Krzysztof Palot z Centrum Edukacji Przyrodniczej Marcelin Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Wydziału …

Podcasty

Comments & Reviews0